Siç raporton Politico, Bashkimi Evropian arriti një marrëveshje të mërkurën herët në mëngjes për të zbatuar një marrëveshje tregtare me Shtetet e Bashkuara, e cila duket se ka shmangur paralajmërimin e Presidentit Donald Trump për të ndëshkuar vonesat e mëtejshme me tarifa.
Negociatorët nga Parlamenti Evropian, Këshilli i BE-së dhe Komisioni Evropian arritën një kompromis pas më shumë se pesë orësh negociatash mbi një kuadër legjislativ që do të zbatonte marrëveshjen e arritur verën e kaluar në resortin e golfit të Trump në Turnberry të Skocisë.
Sipas marrëveshjes, BE-ja ra dakord të eliminonte tarifat mbi mallrat industriale amerikane dhe disa produkte bujqësore, ndërsa Washingtoni supozohej të kufizonte tarifat mbi shumicën e eksporteve evropiane në 15 përqind. Por Brukseli e ngadalësoi procesin pasi Trump kërcënoi të merrte Gronlandën, një territor danez, në janar, dhe pastaj përsëri pasi Gjykata e Lartë e SHBA-së rrëzoi pjesën më të madhe të politikës së tij tarifore.
“Bashkimi Evropian ka treguar edhe një herë se është një partner tregtar i besueshëm që respekton detyrimet e tij”, tha Komisioneri Evropian për Tregtinë MaroshShefoviq pasi doli nga dhoma e negociatave.
Pas muajsh konfliktesh dhe debatesh të brendshme brenda BE-së, një kompromis u arrit vetëm pasi Trump, i frustruar nga vonesat, kërcënoi të vendoste një tarifë prej 25 përqind për makinat evropiane nga 4 korriku.
Një përshkallëzim i tillë kërcënoi t’i shtynte marrëdhëniet tregtare midis Evropës dhe SHBA-së, me vlerë rreth 1.7 trilion euro në vit, përsëri në një krizë serioze — pikërisht në një kohë kur shoku energjetik i shkaktuar nga konflikti në Lindjen e Mesme po e ngadalëson më tej rritjen ekonomike evropiane.
Sipas tekstit përfundimtar të kompromisit, të cilin POLITICO e ka parë, Komisioni Evropian do të jetë në gjendje, me kërkesë të Parlamentit Evropian ose të një shteti anëtar, të pezullojë marrëveshjen tregtare nëse Washingtoni nuk i ul tarifat për çelikun dhe aluminin evropian deri në fund të vitit 2026.
Tarifat amerikane mbi çelikun dhe aluminin arrijnë deri në 50 përqind sipas një urdhri të Trump të nënshkruar në prill, dhe shumë ligjvënës evropianë argumentojnë se kjo shkel kufijtë e rënë dakord në Turnberry.
Sipas marrëveshjes së arritur të mërkurën në mëngjes, Komisioni Evropian do t’i raportojë Parlamentit dhe Këshillit deri në fund të këtij viti mbi statusin e tarifave të çelikut të SHBA-së, dhe nëse vlerësohet se SHBA-të nuk po i përmbahen marrëveshjes, Komisioni do të shqyrtojë mundësinë e pezullimit të saj.
Negociatorët futën gjithashtu në marrëveshje një të ashtuquajtur “klauzolë perëndimi të diellit”, sipas së cilës marrëveshja do të skadonte automatikisht në dhjetor 2029 – pothuajse një vit pasi Trump është planifikuar të largohet nga Shtëpia e Bardhë.
Marrëveshja përfshin gjithashtu mekanizma mbrojtës sipas të cilëve Komisioni duhet të nisë një hetim — qoftë në mënyrë të pavarur ose me kërkesë të tre shteteve anëtare — për të përcaktuar nëse importet kërcënojnë seriozisht industri të caktuara evropiane, gjë që mund të çojë në pezullim të pjesshëm ose të plotë të marrëveshjes./Reporteri.net/
